Modern Türkçe

Modern Türk Dili alanı daha öncede söylediğimiz gibi Balkanlardan Büyük Okyanusa, Kuzey Buz Denizinden Tibet’e kadar uzanan çok geniş bir alandır.

Türk dilinin tarihsel gelişim süreci içinde bir takım iç ve dış faktörlerle çeşitli kollara, diyalektlere ayrıldığını daha önce ifade etmiştik.

Bugün Türk lehçelerinin büyük bir kısmı devlet dili, yazı dili, edebî dil, edebiyat dili, vb. statüsünde kullanılmaktadır: Azerbaycan, Türkmenistan, Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan Cumhuriyetleri; Rusya Federasyonu içinde Tataristan, Başkurdistan, Çuvaş, Kabartay-Balkar, Karaçay-Çerkes, Dağıstan, Tuva, Saha (Yakut), Altay, Hakas Cumhuriyetlerinde, bu cumhuriyetlerin adıyla aynı adı taşıyan Türk lehçeleri bu sayılan cumhuriyet, bağımsız cumhuriyet ve/veya muhtar cumhuriyetlerde belirtilen statüye sahiptir. Çin Halk Cumhuriyetinde Şincan Uygur Özerk bölgesinde yaşayan Uygur Türklerinin kendi yazı dillerini kullanmaktadırlar.

Bugünkü modern Türk dili alanını coğrafi ve lingusitik esaslarda 6 gruba ayırarak size kısaca bahsetmekgerekir:

1. Güney-Batı Türk ~ Oğuz Türk Lehçeleri

1. Türkiye Türkçesi

2. Azerice

3. Gagauzca

4. Türkmence

5. Horasanca

2. Güney-Doğu ~ Uygur ~ Karluk Lehçeleri

1. Tatarca

2. Başkurtça

3. Kırgızca

4. Kazakça

5. Karakalpakça

6. Nogayca

7. Karaçay-Balkarca

8. Kumukça

9. Karayimce

10. Kırım Tatarcası

3. Kuzey-Batı ~ Kıpçak Türk Lehçeleri

1. Özbekçe

2. Uygurca

3. Sarı Uygurca

4. Salarca

4. Kuzey-Doğu ~ Sibirya Türk Lehçeleri

1. Yakutça (Sahaca)

2. Tuvaca

3. Hakasça

4. Altayca

5. Çuvaşça

6. Halaçça